Ngân hàng Nhà nước gồm những ngân hàng nào? Phân tích chi tiết 2026
Câu hỏi “Ngân hàng Nhà nước gồm những ngân hàng nào?” là một trong những thắc mắc phổ biến của nhiều người khi tìm hiểu về hệ thống tài chính Việt Nam. Tuy nhiên, cách đặt câu hỏi này đôi khi dẫn đến sự nhầm lẫn. Thực tế, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) là ngân hàng trung ương, có vai trò quản lý và điều tiết vĩ mô, không trực tiếp bao gồm các ngân hàng thương mại. Thay vào đó, NHNN quản lý và giám sát hoạt động của các ngân hàng thương mại, trong đó có các ngân hàng thương mại nhà nước (NHTMNN).
Bài viết này sẽ đi sâu vào phân tích, làm rõ cấu trúc của hệ thống ngân hàng Việt Nam, xác định đâu là các ngân hàng thuộc sở hữu nhà nước và vai trò then chốt của NHNN. Chúng ta sẽ cùng nhau cập nhật những thông tin mới nhất đến năm 2026 để có cái nhìn toàn diện và chính xác nhất.
1. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam: Vai trò và Chức năng
Trước khi tìm hiểu về các ngân hàng thương mại nhà nước, điều quan trọng là phải hiểu rõ vị trí và vai trò của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. NHNN không phải là một ngân hàng thương mại để cho vay, nhận tiền gửi của cá nhân hay doanh nghiệp như các ngân hàng khác. Thay vào đó, NHNN là một cơ quan ngang bộ, thực hiện chức năng quản lý nhà nước về tiền tệ và hoạt động ngân hàng trong phạm vi cả nước.
1.1. Chức năng quản lý Nhà nước
- Xây dựng và thực thi chính sách tiền tệ quốc gia: NHNN là đơn vị chủ trì trong việc hoạch định và triển khai các chính sách liên quan đến lãi suất, tỷ giá, cung ứng tiền tệ nhằm kiểm soát lạm phát, ổn định giá trị đồng Việt Nam và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững.
- Quản lý hoạt động của các tổ chức tín dụng: NHNN cấp phép, giám sát, thanh tra và xử lý vi phạm đối với các ngân hàng thương mại, công ty tài chính, công ty cho thuê tài chính và các tổ chức tín dụng khác.
- Quản lý ngoại hối và vàng: NHNN chịu trách nhiệm quản lý hoạt động ngoại hối, quản lý dự trữ ngoại hối nhà nước, và quản lý hoạt động kinh doanh vàng.
- Thanh toán và Phát triển hệ thống thanh toán: NHNN quản lý hệ thống thanh toán quốc gia, đảm bảo sự vận hành an toàn, hiệu quả của các giao dịch thanh toán.
- Tổ chức hoạt động Ngân hàng Trung ương: Phát hành tiền, làm đại lý cho Kho bạc Nhà nước, cho vay tái cấp vốn đối với các tổ chức tín dụng,…